Vadisseyl (Vadiü'l-Mehazin) Savaşı - 1578

Vadisseyl Muharebesi ya da Vâdiü'l-Mehâzîn Muharebesi, 1578 yılında Osmanlı İmparatorluğu ve Osmanlıların müttefiği olan Fas'ın Saadi sultanı Abdülmelik ile Portekiz kralı Sebastião ve Portekizlilerin müttefiği III. Ebu Abdullah Muhammed el-Mütevekkil'in kuvvetleri arasında yapılan deniz savaşıdır. Üç Kral Savaşı ya da Ksar-el Kebir Savaşı olarak da bilinir.

Fas'ın Osmanlı yönetiminden kopmasından sonra, Fas'ta kral değişti. III. Muhammed tahta geçti. Ama Abdülmelik tahta geçmek isteyince, Osmanlılar'dan yardım istemiştir. Bunun üzerine üzerine Kral III. Muhammed el-Mütevekkil de Portekizlilerden yardım istedi. Bağnaz dinsel görüşleri benimseyen Portekiz Kralı Sebastião; Fas'ta Hıristiyan denetimini kurmak için, tahttan indirilen Fas sultanı El-Mütevekkil ile ittifak kurdu. Bunun üzerine Sultan Abdülmelik'de Osmanlı İmparatorluğu ile ittifak kurma yoluna gitti ve Osmanlı padişahı III. Murat'tan yardım istedi.

Bunun üzerine Sultan III. Murat Cezayir Beylerbeyi, Ramazan Paşa'yı yanında birçok top ve silahla Fas'a Abdülmelik'e yardıma gönderdi. I. Sebastião, Faslı müttefikleri ile birlikte; 60 bin kişilik ordu ve çok sayıda topla Tanca'ya çıktı. Lukkos Irmağı ile bu ırmağın kollarından biri arasında, Ksar'el-Kebir (Alcazar-quivir) yakınlarındaki Vadiü'l-Mehazin'de Abdülmelik ile kardeşi Ahmed ve müttefik Osmanlı kuvvetleri ile karşılaştı. Piyadelerle süvarilerden oluşan ve sayıları 50 bin kişiyi bulan Müslüman kuvvetleri Sebastião'nun ordusunu kıyıdaki Larache'a (El-Araiş) çekilmeye zorladılar. Ramazan Paşanında taktikleri ve topları doğru kullanmaları sayesinde, Portekiz ordusu mağlup oldu. Ama Müslüman askerlerin bir kısmı o sırada gelgit yükselmesinin etkisindeki Vadiü'l-Mehazin'i geçmeye çalışırken boğuldu. Ayrıca Sebastião ile el-Mütevekkil de boğularak öldüler; böylece savaş Osmanlı'nın kesin zaferiyle savaş sona ermiş odu. Bunu gören Abdülmelik, sevincinden kalp krizi geçirdi ve ertesi sabah öldü.

Bu savaş sonunda, Portekizlilerin Akdenizdeki üstünlüğü sona erdi. Osmanlı İmparatorluğu'nun sınırları Atlas Okyanusu'na kadar uzandı. Bu çarpışma Fas askerlerinin önemli ganimet elde etmesine ve Ahmed el-Mansur'un (ez-Zehabi) tahta çıkmasına yol açtı; Fas savaştan sonra Avrupa'daki diplomatik ve ticari konumunu güçlendirdi ve Osmalılara daha sıkı bağlandı. Öte yandan genç kral Sebastião'nun bir varis bırakmadan ölmesi, Portekiz Krallığı'nın sonraki 60 yıl boyunca İspanyol denetimine girmesine neden oldu.
Previous
Next Post »